Thủ tướng kết luận: Thu hồi, cưỡng chế đất không đúng pháp luật

Lúc 14 giờ ngày 10.2, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và lãnh đạo các bộ, lãnh đạo TP Hải Phòng đã vào phòng họp tại trụ sở Chính phủ ở Hà Nội (số 1 Hoàng Hoa Thám).

Tham dự cuộc họp có lãnh đạo Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Công an, Bộ Tư pháp, Thanh tra Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Thông tin và Truyền thông, Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, UBKT trung ương, Ban Tuyên giáo Trung ương, Uỷ ban Kinh tế của Quốc hội, Ban dân nguyện của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội, Toà án nhân dân tối cao, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao; Hội Nông dân Việt Nam, Bí thư Thành uỷ Hải Phòng và Chủ tịch UBND TP Hải Phòng.

>> Toàn văn kết luận của Thủ tướng

Lúc 17 giờ 3 phút, Bộ trưởng - Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Vũ Đức Đam xuất hiện. Ông Đam tái khẳng định, đây không phải là cuộc họp báo.
 
Theo ông Đam, tại cuộc họp báo thường kỳ lần trước, ông đã trình bày Thủ tướng yêu cầu lãnh đạo TP.Hải Phòng báo cáo 3 vấn đề rất cụ thể về việc ở Vinh Quang, Tiên Lãng. Đó là việc giao đất đúng hay sai; việc cưỡng chế thu hồi đất đúng pháp luật không; việc xử lý sau cưỡng chế, đặc biệt vấn đề báo chí nêu việc hủy hoại tài sản của ông Đoàn Văn Vươn.
 
Theo ông Đam, trong cuộc họp chiều 10.2, Thủ tướng chủ trì họp, nghe ý kiến các bộ, các ủy ban của Đảng, của Quốc hội để có kết luận về việc này. 

Biểu dương, cảm ơn báo chí đã thông tin kịp thời, đầy đủ

“Trước hết, tôi xin chuyển lời của Thủ tướng Chính phủ đến báo giới: Thủ tướng biểu dương, cảm ơn báo chí đã thông tin kịp thời, đầy đủ, nhiều bài đưa tin, phân tích, đưa ý kiến của nhiều giới, nhìn vụ việc dưới góc độ đa chiều, giúp cơ quan chức năng làm việc tích cực, đưa ra biện pháp phù hợp. Thủ tướng mong báo chí sẽ tiếp tục, đóng góp ngày càng tốt hơn vào sự nghiệp chung của cả nước, cũng như việc điều hành của Chính phủ, huy động nguồn lực của cả nước. Thủ tướng cũng cảm ơn ý kiến tâm huyết của các vị lão thành cách mạng, của chuyên gia, của nhiều người dân đã bày tỏ quan điểm thông qua ý kiến gửi trực tiếp đến thủ tướng và bạn đọc phản hồi trên các báo”, ông Đam nói.

Theo ông Đam, liên quan đến việc này, còn một số báo còn chưa thực sự toàn diện, chưa nêu được bản chất vụ việc, cái này chúng ta cần rút kinh nghiệm.

Thủ tướng: Để xảy ra việc này là rất đáng tiếc
 
UBND TP.Hải Phòng cũng có báo cáo trả lời các câu hỏi mà Thủ tướng yêu cầu. Các ý kiến của các bộ ngành cũng tập trung lại, thành một báo cáo trình bày tại cuộc họp. Sau khi nghe ý kiến, Thủ tướng kết luận, để xảy ra việc này là rất đáng tiếc. Có nhiều nguyên nhân, trong đó có nguyên nhân của chính quyền xã và huyện Tiên Lãng trong việc quản lý đất đai, việc giao đất, cưỡng chế thu hồi đất.
 
Về việc giao đất: năm 1993, chính quyền huyện Tiên Lãng giao đất cho ông Đoàn Văn Vươn 20 ha, thời hạn 14 năm, theo Luật Đất đai 1987 là đúng. Đến quyết định thứ thứ hai, giao bổ sung 19,2 ha cho ông Vươn vào năm 1997 là đúng về thẩm quyền nhưng chưa đúng quy định của luật Đất đai 1993.

Có dấu hiệu vi phạm hình sự. Thủ tướng chỉ đạo phải điều tra, xử lý nghiêm minh

Đối chiếu Luật Đất đai, cả hai quyết định thu hồi đất của ông Vươn đều không đúng pháp luật nên việc cưỡng chế thu hồi đất là không đúng pháp luật.

Nội dung của quyết định cưỡng chế thu hồi đất của UBND huyện Tiên Lãng là có sai phạm như: không xác định ranh giới cụ thể của diện tích định thu hồi, không kiểm kê tài sản, và có một số điểm như thời điểm cưỡng chế sát tết cổ truyền, và một số việc không đúng quy định khác...

Việc tổ chức cưỡng chế càng có nhiều sai phạm như: điều tra, chuẩn bị không kỹ, gây thương vong cho người tham gia cưỡng chế. Việc phá dỡ ngôi nhà của ông Vươn, theo báo cáo, là có sự chỉ đạo của một  số cán bộ chính quyền địa phương. Đây là việc có dấu hiệu vi phạm hình sự. Thủ tướng chỉ đạo phải điều tra, xử lý nghiêm minh.

Về vấn đề “biến mất” thủy sản trong đầm ông Vươn, Thủ tướng không kết luận nhưng theo báo cáo của Công an TP.Hải Phòng, ông Vươn đã thuê người khai thác thủy sản trong đầm trước khi xảy ra việc cưỡng chế.

Lãnh đạo Hải Phòng nhận trách nhiệm

Tại cuộc họp chiều nay, lãnh đạo TP.Hải Phòng đã nhận trách nhiệm trước Thủ tướng, với Bộ Chính trị... vì chưa nhận thức đúng tính chất nghiêm trọng, phức tạp của vấn đề nên chưa tập trung chỉ đạo ngay từ đầu để làm rõ đúng sai, trách nhiệm của tập thể cá nhân. Trước báo cáo sau cùng, Hải Phòng đã có hai lần báo cáo, nhưng các báo cáo đó chưa thật sự nghiêm túc, chưa đầy đủ.

Phóng viên báo chí tác nghiệp - Ảnh: Lê Quân

Việc cung cấp thông tin cho công luận, theo Luật Báo chí, cũng chưa được lãnh đạo TP.Hải Phòng thực hiện tốt; chưa có người có đủ thẩm quyền để cung cấp thông tin chính thống, đầy đủ, kịp thời cho báo chí. Thậm chí, có việc cán bộ của thành phố, của huyện phát ngôn thiếu thống nhất.

Ông Đam cho biết, Thủ tướng đánh giá báo chí đã thông tin rất kịp thời, phong phú. Trước hết, đảm bảo quyền được thông tin của nhân dân, sau đó là giúp cơ quan chức năng làm rõ vụ việc, có giải pháp để xử lý.

“Với tôi, 2 đêm vừa rồi, tôi ngủ rất ít, để đọc báo, và đọc các bình luân trên các báo. Đến nay, văn phòng báo cáo có hơn 800 bài viết và hàng ngàn ý kiến. Điều này chứng tỏ người dân rất quan tâm”, ông Đam nói.

Sự việc xảy ra có nguyên nhân chủ quan của chính quyền huyện Tiên lãng, xã Vinh Quang. Đây là nguyên nhân chủ yếu tuy nhiên, cũng có nguyên nhân khách quan.

Đó là Luật đất đai có nhiều văn bản quy phạm, thay đổi nhiều; còn nhiều vấn đề chồng chéo, mâu thuẫn... Do đó, trong quản lý có rất nhiều tình huống chưa được điều chỉnh rõ ràng trong luật. Kết hợp với đó là năng lực cán bộ làm công tác quản lý đất đai, đặc biệt là ở cấp cơ sở, còn nhiều bất cập.

Từ đó dẫn đến việc công tác quản lý đất đai còn nhiều vấn đề. Các vụ khiếu kiện đất đai chiếm trên 70% tổng số vụ khiếu kiện, đến nay còn nhiều vụ chưa giải quyết dứt điểm.

Thu hồi những quyết định trái luật của UBND huyện Tiên Lãng 
 
Ông Đam thông báo: Kết luận cuộc họp chiều nay, Thủ tướng yêu cầu UBND TP.Hải Phòng chỉ đạo thu hồi những quyết định trái luật của UBND huyện Tiên Lãng về việc thu hồi đất và cưỡng chế thu hồi đất đối với diện tích đã giao cho ông Đoàn Văn Vươn.

Bằng các quy định trong luật, TP.Hải Phòng chỉ đạo TAND huyện Tiên Lãng, TAND TP.Hải Phòng kiểm điểm nghiêm túc trong việc các cấp tòa đưa ra xét xử. Tòa án huyện tuyên hủy quyết định thu hồi đất của UBND huyện Tiên Lãng.

Tòa phúc thẩm, TAND TP.Hải Phòng ra quyết định đình chỉ vụ án. Cả hai việc này, TAND Tối cao đều khẳng định TAND TP.Hải Phòng, TAND huyện Tiên Lãng đã làm trái quy định.

Thủ tướng chỉ đạo, phải tạo điều kiện để thay đổi hình thức cho đúng pháp luật, nhưng phải để cho ông Vươn tiếp tục được sử dụng khu đầm.

Đình chỉ ngay cán bộ liên quan đến việc phá nhà ông Vươn

TP.Hải Phòng phải chỉ đạo các cơ quan tố tụng khởi tố, điều tra, xử lý nghiêm vụ phá nhà của ông Vươn, phải đình chỉ ngay cán bộ liên quan đến việc phá nhà ông Vươn.

Lãnh đạo TP.Hải Phòng phải chỉ đạo cơ quan tố tụng khẩn trương đưa vụ án giết người và chống người thi hành công vụ ra xét xử công khai. Kiến nghị với các cơ quan tố tụng xem xét các hình thức giảm nhẹ cho các bị can trong vụ này. TP.Hải Phòng phải yêu cầu huyện Tiên Lãng kiểm điểm nghiêm cán bộ

Với lãnh đạo TP.Hải Phòng, Thủ tướng yêu cầu phải nghiêm túc kiểm điểm, làm rõ, xử lý nghiêm các cơ quan tham mưu đã đồng ý cho huyện Tiên Lãng cưỡng chế khu đầm; làm rõ việc lãnh đạo thành phố sau khi xảy ra vụ việc, xử lý chưa kịp thời, chưa nghiêm, cung cấp thông tin chưa đầy đủ cho báo chí.

Ngoài ra, lãnh đạo thành phố phải kiểm điểm sâu sắc, chấn chỉnh quản lý về đất đai trên địa bàn, sao cho không để xảy ra những vụ việc tương tự trên địa bàn; sớm ổn định tình hình, phấn đấu đảm bảo những mục tiêu mà huyện Tiên Lãng và TP.Hải Phòng đã đề ra.

Thủ tướng yêu cầu sau những việc vừa qua, lãnh đạo TP.Hải Phòng phải làm nghiêm túc, khẩn trương, báo cáo Chính phủ về kết quả việc chấn chỉnh, xử lý.

Đề ra cơ chế, thể chế để kiểm soát các quyết định hành chính của các cấp

Các bộ cũng góp ý, không chỉ với Hải Phòng mà các địa phương khác cần phải rút kinh nghiệm: Khi tổ chức cưỡng chế thu hồi phải thức hiện đúng quy định của pháp luật. Phải đề cao hơn nữa việc giải quyết khiếu nại, tố cáo về đất đai của nhân dân.

Tại huyện Tiên Lãng, ông Đoàn Văn Vươn đã nhiều lần kiến nghị nhưng chưa được giải quyết. Việc này ở nhiều địa phương khác cũng có tình trạng tương tự, nhiều vụ khiếu kiện đất đai không được sử lý kịp thời, rõ ràng, minh bạch và hợp lý.

Qua vụ việc này, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tư pháp đề ra cơ chế, thể chế để kiểm soát các quyết định hành chính của các cấp.

Thủ tướng Chính phủ cũng kiến nghị Chánh án TAND Tối cao, xem xét thủ tục tái thẩm đối với các bản án của TAND huyện Tiên Lãng, TAND TP.Hải Phòng liên quan đến việc này.  

* Trước đó, trao đổi với Thanh Niên Online, ông Vũ Văn Luân - Phó chủ tịch Chi hội nuôi trồng thủy sản nước lợ Tiên Lãng, cho biết: "Trước đó, tôi đã làm đơn gửi Văn phòng Chính phủ bày tỏ nguyện vọng được tham dự cuộc họp do Thủ tướng chủ trì nhưng đến nay tôi chưa nhận được hồi âm nào từ Văn phòng Chính phủ. Có thể do đây là cuộc họp của Thủ tướng với các bộ, ngành nên tôi chưa thể tham dự. Trước đó, tôi cũng đã có nhiều văn bản kiến nghị gửi đến các đoàn kiểm tra của các bộ, ngành về Tiên Lãng".

* Lúc 13 giờ 20 phút ngày 10.2, ông Nguyễn Kinh Quốc, Vụ phó Vụ tổng hợp của Văn phòng Chính phủ, cho Thanh Niên Online biết lúc 17 giờ cùng ngày, Chính phủ sẽ tổ chức họp báo về vụ việc Tiên Lãng.

Theo đó, cuộc họp báo sẽ diễn ra tại Trung tâm Hội nghị quốc tế Lê Hồng Phong với sự chủ trì của Bộ trưởng - Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Vũ Đức Đam.

Tại cuộc họp này, ông Vũ Đức Đam sẽ thông tin về kết luận của Thủ tướng tại cuộc họp diễn ra lúc 14 giờ cùng ngày với đại diện các bộ, ngành liên quan, Ủy ban T.Ư MTTQVN, lãnh đạo TP.Hải Phòng… về vụ cưỡng chế thu hồi đất của gia đình ông Đoàn Văn Vươn (xã Vinh Quang, H.Tiên Lãng, TP.Hải Phòng) vốn gây sự chú ý đặc biệt của dư luận thời gian qua. 

>> Audio: Bí thư Thành ủy TP.Hải Phòng Nguyễn Văn Thành trả lời về 3 vấn đề Thủ tướng yêu cầu Hải Phòng làm rõ
>> Audio: Bí thư Thành ủy TP.Hải Phòng giải thích lý do bất nhất trong những phát biểu trước đó của lãnh đạo TP.Hải Phòng
>> Audio: Bí thư Thành ủy TP.Hải Phòng và Phó chủ tịch UBND TP.Hải Phòng trả lời về khả năng gia đình ông Vươn được thuê lại đất

Theo Thanh Niên Online